سیدعباس عراقچی همراه با هیاتی بلندپایه برای دیدار و رایزنیهایی فشرده به بغداد سفر کرد. علت اصلی این سفر، هماهنگیها برای انجام تشییع پیکر آیتا... سیدعلی خامنهای رهبر شهید، در عتبات عالیات است. گفته میشود که این مراسم روز چهارشنبه ۱۷ تیر در کربلا و نجف برگزار میشود. حضور عراقچی در بغداد، با توجه به مجموع تحولات و اخبار رسمی، دستورکارهای نوشته و نانوشتهای دارد. اعضای هیات همراه که در تصاویر دیده میشوند یا خارج از دید لنز دوربینها بودند، هم در فهم این که اهداف این سفر چیست، اهمیت بالایی دارند.
هماهنگی و رایزنی
تشییع رهبر شهید انقلاب هفته آینده در ایران برگزار خواهد شد. این مراسم، عملیاتی با ابعاد بزرگ است که دستگاههای مختلفی در آن مسئولیت دارند. پیچیدگیهای چنین مراسمی در ایران، در کشوری با مختصات عراق، دوچندان میشود. با توجه به جمعیت شیعیان عراق، پیشبینیها حاکی از آن است که جمعیت زیادی برای تشییع آیتا... خامنهای در عتبات حاضر خواهند شد. علیاکبر پورجمشیدیان، معاون و قائممقام وزیر کشور که مسئولیت دبیری «ستاد ملی آیین تشییع و وداع با رهبر شهید انقلاب» را هم بر عهده دارد، در این سفر عراقچی را همراهی میکند. در صورتی که اتباع عراقی بخواهند در تشییع آیتا... خامنهای در ایران هم شرکت کنند، عملیات صدور ویزا برای آنان نیز به هماهنگیهای دیگر برای برگزاری مراسم در عتبات اضافه خواهد شد.
بدهی عراق به ایران
عراق یکی از کشورهایی است که بخشی از پولهای ایران در آن قرار دارد. این پولها مربوط به صادرات گاز و برق به عراق است که به صورت مستمر ادامه دارد و علت اصلی به وجود آمدن آن نیز تحریمهای آمریکا علیه ایران است. با توجه به استمرار این تبادلات تجاری در حوزه انرژی و تسویههای مقطعی یا هزینهکرد این پولها با سازوکارهای مشخص، رقم دقیقی از این پول در عرصه عمومی وجود ندارد.
گروههای مخالف کرد
موضوعات امنیتی همواره یکی از دستورکارهای اصلی روابط دوجانبه عراق و جمهوری اسلامی ایران است. تهران و بغداد در اسفند ۱۴۰۱ توافقنامهای امنیتی امضا کردند که تمرکز آن بر پایان فعالیت گروههای کردی است. گروههای مسلح کرد سالهاست که در بخشهای مختلف منطقه کردنشین عراق (اقلیم کردستان) مستقر هستند و تأسیسات و امکانات مختلف (کمپهای آموزشی، مقرهای عملیاتی، دفاتر اداری و...) را در اختیار دارند. اخبار رسمی داخلی و برآوردهای امنیتی مختلف نیز حاکی از آن است که این گروهها در هماهنگی با سرویسهای اطلاعاتی حریف هستند و عملیات مختلفی علیه جمهوری اسلامی انجام میدهند. ایران در مقاطع مختلف اقدام به حمله پهپادی و موشکی به مقرهای این گروهها میکند. در جریان جنگ ۴۰ روزه نیز این حملات ادامه داشت و بعد از آن قطع نشد. آخرین بار، ظهر شنبه گذشته یک حمله پهپادی به یکی از این کمپها در شرق اربیل انجام شد.
تنگه هرمز
عراق از جمله کشورهایی است که تحولات ماههای اخیر در تنگه هرمز خسارتهای زیادی به آن وارد کرد. به غیر از یک خط لوله زمینی که نفت عراق را از طریق ترکیه به مدیترانه میرساند و ظرفیت بالایی ندارد، اصل مسیر صادرات نفتی عراق از تنگه هرمز است. با توجه به شرایط جدید در منطقه، موضوع تنگه هرمز نیز میتواند در میان دستورکارهای هیات ایرانی باشد.
ملاقات با نخستوزیر جدید
عراقچی با نخستوزیر جدید عراق نیز دیدار خواهد کرد. علی الزیدی در ماه گذشته میلادی کار خود را به عنوان نخستوزیر شروع کرد و زمانی جایگزین نوری المالکی شد که ترامپ عراق را تهدید کرد در صورت معرفی مالکی، همکاریها با عراق را قطع خواهد کرد. به نوشته «فرارو» در حال حاضر، موضوع دورخیز دولت عراق برای انحصار سلاح در دست دولت، ساماندهی گروههای مسلح، ایجاد تعادل در روابط میان ایران و آمریکا، و دور نگه داشتن عراق از تحولات امنیتی، به عنوان اولویتهای اصلی عراق مطرح میشوند. این اولین دیدار عراقچی و نخستوزیر جدید عراق خواهد بود که روز گذشته در مصاحبهای با اسکاینیوز عربی، این موارد را مطرح کرد: به دنبال انتقال از مرحله شراکت نظامی به شراکت اقتصادی پایدار و ایجاد پل اقتصادی فعال میان عراق و آمریکا در راستای تحقق منافع دو ملت هستیم. ایالات متحده، شریک راهبردی عراق در اجرای برنامههای توسعهای و اقتصادی به شمار میرود. حکومت چارچوب جامع است و نمیتوان سلاح خارج از آن را پذیرفت. نمیتوان نقش این گروههای مقاومت در مبارزه با تروریسم را انکار کرد، اما مرحله کنونی نیازمند انتقال همه به اقدام از طریق حکومت و نهادهای آن است. روابط ما با جمهوری اسلامی ایران مبتنی بر حسن همجواری، احترام و منافع مشترک، همانند روابط ما با همه کشورهای منطقه، است. عراق دیکته کردن را از سوی هیچ طرفی نمیپذیرد و تصمیمگیری همواره براساس اصل «عراق اول» خواهد بود. سیاست محوربندی یا دشمنی را پیروی نمیکنیم و عراق میخواهد میدانی برای ارتباط و ثبات باشد، نه میدانی برای درگیری.